# Жалақыны есептеу

> Төлем түрлері және мөлшерлемелер тарихы, есептеу формулалары, сыйлықақылар, айыппұлдар, аванс, пайыздық ұстап қалулар, ведомостьты бекіту, есеп парақтары және Excel.

Источник: https://jecheck.io/kk/docs/schedule/payroll

**Персонал → Жалақы** бөлімі ай бойынша есептеулерді табель мен компанияның төлем ережелері бойынша есептейді. Бөлімді әкімші және **Жалақыны көреді** құқығы бар басшылар көреді — өздері басқаратын нүктелер бойынша.

> [!NOTE]
> Жалақы мен KPI есебі «Желі» тарифіне кіреді. Ауысым кестесі, белгілер, табель және өтінімдер кез келген тарифте, соның ішінде тегін «Старт» тарифінде қолжетімді.

> [!WARNING]
> Модуль заң бойынша салықтар мен міндетті жарналарды есептемейді. Тек компания ережелерде белгілеген пайыздар ұсталады. Бухгалтерия үшін Excel-ге жүктеу бар.

## Төлем түрі және мөлшерлеме

Төлем түрі мен мөлшерлеме **Қызметкерлер** → қызметкер карточкасында белгіленеді:

- **Сағаттық** — төленетін сағат үшін мөлшерлеме;
- **Айлықақы** — айына сома;
- **Ауысым үшін** — әр жұмыс істелген ауысым үшін тұрақты сома.

Мөлшерлеме өзгергенде **Қолданылу күні** көрсетіңіз — осы күнге дейінгі ауысымдар бұрынғы мөлшерлемемен есептеледі. Есептеу ауысым күні қолданыста болған мөлшерлемені алады, сондықтан ай ортасында мөлшерлеме өзгерсе, екеуі де ескеріледі. **Мөлшерлемелер тарихы** — карточкада.

## Есептеу қалай жүргізіледі

| Жол | Формула |
|---|---|
| Сағаттар үшін төлем (сағаттық) | төленетін сағаттар × мөлшерлеме |
| Жұмыс уақыты үшін айлықақы | айлықақы × төленетін сағаттар / ай нормасы, бірақ айлықақыдан көп емес |
| Ауысымдар үшін төлем | жұмыс істелген ауысымдар саны × ауысым мөлшерлемесі |
| Түнгі сағаттар үшін қосымша ақы | түнгі сағаттар × сағаттық мөлшерлеме × (түнгі коэффициент − 1) |
| Мерекелік күндер үшін қосымша ақы | мерекелік сағаттар × сағаттық мөлшерлеме × (мерекелік коэффициент − 1) |
| Үстеме жұмыс (сағаттық) | үстеме сағаттар × мөлшерлеме × (коэффициент − 1) — сағаттардың өзі төленіп қойған |
| Үстеме жұмыс (айлықақы) | үстеме сағаттар × сағаттық мөлшерлеме × коэффициент — бұл сағаттар айлықақыға кірмейді |
| Ақылы болмаулар | болмаудың жұмыс күндері × күндік мөлшерлеме |
| KPI сыйлықақысы | сыйлықақы базасы × KPI қорытындысы, егер қорытынды шектен төмен болмаса |
| Сыйлықақылар мен өтемақылар | айдың біржолғы есептеулері |

Айлықақы үшін сағаттық мөлшерлеме — айлықақы / ай нормасының сағаттары, ауысым үшін төлемде — мөлшерлеме / ауысым сағаттары. Күндік мөлшерлеме: сағаттық — мөлшерлеме × жұмыс күніндегі сағат, айлықақы — айлықақы / айдың жұмыс күндері, ауысым үшін — ауысым мөлшерлемесі. Ауысым үшін төлемде үстеме жұмыс есептелмейді. Ай нормасы — компанияның өндірістік күнтізбесі бойынша, [Кестені баптау](/docs/schedule/setup) мақаласын қараңыз.

Әдепкі бойынша демалыс, ауру парағы, іссапар және оқу ақылы болып саналады; басшы өтінім бойынша шешім қабылдағанда мұны өзгерте алады.

## Ұстап қалулар және төлеуге

- **Ұсталды** = айыппұлдар + ұстап қалулар + аванс + есептелген сомадан пайыздық ұстап қалулар (олардың атаулары мен пайыздары ережелерде белгіленеді, 10 жолға дейін).
- **Төлеуге** = есептелді − ұсталды.

## Сыйлықақылар, айыппұлдар және аванс

Қызметкер есебіндегі **Біржолғы есептеулер мен ұстап қалулар** блогында түрін — **Сыйлықақы**, **Өтемақы**, **Айыппұл**, **Ұстап қалу** немесе **Аванс** — таңдаңыз, соманы және түсініктемені енгізіп, **Қосу** түймесін басыңыз. Сома нөлден үлкен, таңбасы түріне қарай қойылады.

## Бекіту және айды жабу

1. **Есепті тексеріңіз.** Қызметкер жолын ашыңыз — әр сома неден құралғаны көрінеді.
2. **«Бекіту және айды жабу» түймесін басыңыз.** Есеп компанияның барлық қызметкерлері бойынша бекітілген ведомость ретінде сақталады.
3. **Төлегеннен кейін — «Төленді деп белгілеу».**

Бекітілгеннен кейін ай жабылады: сол айдың ауысымдарын, белгілерін, болмауларын, біржолғы есептеулерін және KPI мәндерін өзгертуге болмайды. Деректерді түзету үшін **Бекітуді болдырмау** түймесін басыңыз (ведомость төленді деп белгіленсе — алдымен **Төлем белгісін алып тастау**), түзетулер енгізіп, қайта бекітіңіз.

Ведомостьты әкімші немесе **Жалақыны көреді** құқығы бар барлық нүктелердің кесте менеджері бекітеді.

## Ведомость, парақтар және Excel

- **Ведомость (басып шығару)** — басшы мен бас бухгалтердің қолтаңбалары бар қызметкерлер бойынша есеп айырысу ведомосы; бекітілмегенінде «Жоба» белгісі тұрады.
- **Есеп парақтары** — әр қызметкерге парақ: жұмыс істелген күндер мен сағаттар, жолдар бойынша есептеулер мен ұстап қалулар.
- **Excel** — бухгалтерия үшін бағандар бойынша барлық сомалар.

## Қызметкер нені көреді

Ережелерде «Қызметкерлерге есептеулерді көрсету» қосылса, қызметкер айдағы өз сомаларын **Менің кестем** бөлімінде және қосымшада көреді. Әдепкі бойынша өшірулі.

## Жиі қойылатын сұрақтар

### Неліктен қызметкерде нөл?

Мөлшерлеме берілмеген, жабық белгілер жоқ немесе ауысымдар жарияланбаған. Жалақы тек табельдегі сағаттар бойынша есептеледі.

### Қызметкер екі нүктеде жұмыс істеді — қалай есептеледі?

Жалақы қызметкердің компаниядағы бүкіл жұмысы бойынша, кез келген нүктеде, бір жолмен есептеледі.

### Бекітілгеннен кейін есепті өзгертуге бола ма?

Тек бекітуді болдырмағаннан кейін. Бекітілген ведомость — бекіту сәтіндегі есептің көшірмесі, табель түзетілгенде өзгермейді.